जेव्हा आत्मा जागा होतो

जेव्हा आत्मा जागा होतो

आपल्या सर्वांना डोळे आहेत आणि आपण सर्वजण सूर्योदय पाहतो; पण तो पाहिल्यानंतर, आपण त्याचे विश्लेषण कसे करतो आणि त्यावर कशी प्रतिक्रिया देतो, हे पूर्णपणे आपल्या आंतरिक स्थितीवर अवलंबून असते.

जो केवळ ‘क्रिया’ (कृती) पातळीवर जगतो, तो सूर्योदय पाहतो आणि निघून जातो; त्याच्या ध्येय-केंद्रित आणि धावपळीच्या आयुष्यातील ती केवळ एक सामान्य घटना आहे, असे तो समजतो. आणि त्याचे म्हणणेही चुकीचे नसते.

जो अधिक बुद्धिमान आहे आणि ‘विचार’ पातळीवर जगतो, तो सूर्योदय पाहतो आणि त्याचे विश्लेषण करू लागतो.

तो एखाद्याशी यावर सविस्तर चर्चा करतो. सूर्योदय हा केवळ एक भास आहे आणि प्रत्यक्षात ती पृथ्वीची परिवलन क्रिया (फिरणे) आहे, हे तो इतरांना पटवून देण्याचा प्रयत्न करतो. आणि त्याचे म्हणणेही चुकीचे नसते.

जो ‘भाव’ (भावना) पातळीवर जगतो, तो सूर्योदयाच्या सौंदर्याने मंत्रमुग्ध होतो. तो उत्साहित होतो, फोटो काढतो आणि ते इतरांशी शेअर करतो. आणि तोही बरोबरच असतो; कारण सूर्योदयामध्ये सौंदर्य असतेच.

जो ‘आत्म्याच्या’ पातळीवर जगतो, तो सूर्योदयाकडे ईश्वराच्या अनंत रूपांपैकी एक रूप म्हणून पाहतो; कारण त्याच्यासाठी सर्व काही ‘चैतन्य’ आहे आणि तेच अंतिम सत्य आहे.

तो कृतज्ञता आणि नम्रतेने आपले जीवन जगतो. तोही त्याच्या दृष्टीने बरोबरच असतो.

प्रत्येक पातळीवरील व्यक्ती इतरांच्या मतांशी विसंगती दर्शवते आणि त्यांना स्वतःचा दृष्टिकोन पटवून देण्याचा प्रयत्न करते.

केवळ आत्म्याच्या पातळीवर जगणारी व्यक्ती अशा चर्चांमध्ये पडत नाही, कारण तिला अंतिम सत्याची जाणीव झालेली असते.

त्याला हे ठाऊक असते की, केवळ सूर्योदयाद्वारेच नव्हे, तर परस्परविरोधी गोष्टींच्या द्वैतामधूनही तो ‘परमेश्वर’च प्रकट होत असतो.

तो केवळ स्मितहास्य करतो, जे त्याच्या अंतरातील शांततेचे प्रतिबिंब असते.